Klinik pilates ile genel pilates arasındaki fark, yalnızca kullanılan cihaz değildir. Önemli olan, egzersizlerin hangi değerlendirmeye dayanarak seçildiği ve kişinin ihtiyaçlarına göre nasıl düzenlendiğidir. Reformer kullanılması tek başına bir programı klinik pilates yapmaz.
Ben klinik pilatesi, kişiye özel fizyoterapi ve egzersiz programında kullanabildiğim araçlardan biri olarak ele alıyorum. Her kişiye aynı hareket serisini vermek yerine hedefleri, mevcut kapasiteyi ve eşlik eden sağlık durumlarını birlikte değerlendiriyorum.
Klinik pilates ile genel pilates dersi nasıl ayrılır?
Genel pilates dersleri fiziksel aktivite, hareket becerisi ve kondisyon amacıyla yapılabilir. Klinik yaklaşımda ise başvuru nedeni ve kişinin sağlık durumu programın planlanmasında belirleyicidir. Bu ayrım, genel pilates derslerinin değersiz olduğu anlamına gelmez.
Çalışma yerimde önce kişinin yakınmalarını ve beklentilerini konuşuyorum. Ardından gerekli hareket, kuvvet ve işlev değerlendirmelerini yapıyorum. Kullanacağımız hareketi, desteği, direnci ve tekrar düzenini bu bulgulara göre seçiyorum. “Klinik” sözcüğü tek başına bir kalite garantisi değildir; uygulamanın nasıl planlandığını sormak gerekir.
Reformer ve Cadillac ne işe yarar?
Bu ekipmanları bazı hareketleri desteklemek veya farklı direnç seçenekleri sunmak için kullanıyorum. Aynı cihazda bir kişi daha fazla destekle çalışırken diğeri daha yüksek fiziksel yükle çalışabilir.
Ancak her program cihaz gerektirmez. Gerektiğinde mat egzersizlerini, serbest ağırlıkları, denge çalışmalarını ve günlük yaşam hareketlerini birlikte kullanıyorum. Hedef kişinin bir cihazdaki hareketi tamamlamasının yanında, öğrendiklerini kendi yaşamında kullanabilmesidir.
Bel ağrısında klinik pilates yapılabilir mi?
Değerlendirme sonucunda uygun bulunan kişilerde egzersiz seçeneklerinden biri olabilir. Dünya Sağlık Örgütünün kronik birincil bel ağrısı rehberi, yapılandırılmış egzersizi destekler. Bununla birlikte, tek bir egzersiz türünün herkes için daha iyi olduğuna karar vermeye yetecek kanıt bulunmadığını belirtir. [1]
Dolayısıyla “her bel ağrısının çözümü reformer” demek doğru olmaz. Programda pilates temelli hareketler, kuvvetlendirme, yürüyüş veya başka egzersizler kişinin ihtiyaçlarına göre birleştirilebilir. Kullanılan yöntemin adı kadar programın uygulanabilirliği ve takibi de önemlidir.
Fıtık, skolyoz veya osteoporoz varsa ne değişir?
Bu durumlar aynı programa ihtiyaç duymaz. Hekim değerlendirmelerini, geçirilmiş ameliyatları, kemik sağlığını ve kişinin yakınmalarını dikkate alıyorum. Özellikle kırık öyküsü ve osteoporoz varsa hareket ve yük seçimini ayrıca değerlendiriyorum.
Osteoporoz rehberi, kişinin kapasitesine uygun ağırlık taşıyan aktivitelerle kas güçlendirmeyi ve gerekli kişilerde denge çalışmalarını birlikte önerir. Bu nedenle klinik pilates, kişinin gereksinim duyduğu bütün fiziksel aktivitenin yerini otomatik olarak tutmaz. [2]
Skolyozda da genel bir pilates programıyla eğriliğe özgü değerlendirme aynı şey değildir. Gerektiğinde skolyoza özgü çalışmaları ayrı planlıyorum.
İlk görüşmede hangi hedefleri belirliyoruz?
Görüşmede hedefinizi kendi cümlelerinizle anlatmanızı istiyorum. Merdiven çıkarken daha rahat olmak, uzun oturmaya dayanabilmek, çocuğunuzu taşımak veya spora dönmek farklı ihtiyaçlar ortaya çıkarabilir.
Başlangıç düzeyinizi kaydediyor, çalışmanın ilerleyişini görüşmelerde yeniden değerlendiriyorum. Her seansın daha zor olması gerekmez. Bazen hareketi daha iyi öğrenmek, bazen yükü artırmak, bazen de programı günlük yaşamınıza daha uygun hale getirmek öncelik kazanır.
Sık sorulan sorular
Başlamadan önce fit olmam gerekir mi?
Başlangıç kapasitenizi değerlendirmek için önceden belirli bir egzersiz seviyesine ulaşmanız gerekmez. Planı mevcut durumunuza göre oluşturuyorum.
Klinik pilates tek başına yeterli olur mu?
Bu, hedefinize ve sağlık durumunuza bağlıdır. Gerektiğinde kuvvet, aerobik aktivite ve denge çalışmalarını da programa ekliyorum. Genel fiziksel aktivite önerileri, farklı hareket türlerinin düzenli biçimde yapılmasını destekler. [3]
Ağrı hissedersem ne yapmalıyım?
Hissettiğiniz belirtinin yerini ve niteliğini paylaşın. Yeni yayılan ağrı, uyuşma veya güç kaybını “normal çalışma ağrısı” diye kabul etmeyin. Uygulamayı ve değerlendirme gereksinimini buna göre yeniden ele alırız.
Caddebostan’da kişiye özel program
Klinik pilates ve kişiye özel egzersiz yaklaşımımı ilgili sayfadan inceleyebilirsiniz. Bağdat Caddesi çevresi, Erenköy ve Suadiye’den ulaşım bilgileri ile randevu seçenekleri de sitemde yer almaktadır.
Prof. Dr. Defne Kaya Utlu — Fizyoterapist (PT, PhD)
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; hekim muayenesi, tanı veya kişiye özel tedavi planının yerine geçmez. Fizyoterapi uygulamaları, kişinin sağlık durumu, ilgili hekim değerlendirmeleri ve fizyoterapi bulguları doğrultusunda planlanır. Yeni başlayan veya ilerleyen güç kaybı, idrar-dışkı kontrolünde değişiklik ya da travma sonrası şiddetli ağrıda gecikmeden tıbbi değerlendirme gerekir.
Kaynaklar
- WHO. WHO guideline for non-surgical management of chronic primary low back pain in adults in primary and community care settings. 2023. Egzersiz önerileri ve kanıt açıklamaları.
- NOGG. Clinical guideline for the prevention and treatment of osteoporosis. 2024. Bölüm 5: ilaç dışı yaklaşım.
- WHO. Guidelines on physical activity and sedentary behaviour. 2020; resmi bilgilendirme sayfası 26 Haziran 2024. Fiziksel aktivite.
